Wywiady

Powrót
04.09.2020

TETRA – łączność krytyczna musi być niezawodna i bezpieczna

Rozmawiamy z Tomaszem Lesiewiczem, Prezesem Zarządu Enspirion Sp. z o.o. i Grzegorzem Strzelczykiem, Prezesem Zarządu LOTOS Petrobaltic S.A.

Czym jest sieć TETRA i jakie jest jej znaczenie?

Tomasz Lesiewicz: W wielu krajach UE funkcjonują rozległe sieci TETRA dla służb mundurowych i ratowniczych. Były one tworzone nakładem znacznych środków finansowych przez okres wielu lat. Najważniejszą cechą systemów łączności krytycznej jest ich niezawodność, a ta w standardzie TETRA została doprowadzona do poziomu, który obecnie nie ma  konkurenta wśród innych standardów. Standard  ten będzie nadal wykorzystywany – pomimo pojawienia się nowych rozwiązań. Bardzo istotnym argumentem stojącym za standardem TETRA jest jego bezpieczeństwo. Wynika ono z zastosowania szyfrowania łączności, które uniemożliwia podsłuch przestępcom lub radioamatorom – jak ma to miejsce w Polsce w odniesieniu do nieszyfrowanej komunikacji radiowej części naszych służb. Szerokie wykorzystanie standardu TETRA przez służby wielu krajów świata jest najlepszym potwierdzeniem jego sprawdzonego poziomu bezpieczeństwa.

Gdzie została uruchomiona nowa stacja bazowa systemu TETRA i co zdecydowało o takiej lokalizacji?

Grzegorz Strzelczyk: Stacja bazowa systemu TETRA została uruchomiona na platformie Baltic Beta, będącej własnością spółki LOTOS Petrobaltic S.A. Platforma posadowiona jest w centralnym punkcie złoża B3, znajdującego się w polskiej strefie ekonomicznej Morza Bałtyckiego, jako Morska Kopalnia Ropy i Gazu. Wybór takiej lokalizacji dla stacji bazowej Motorola MTS1 pozwala na udostepnienie sygnału sieci TETRA na obszarze morskim w promieniu ok. 21 mil morskich od platformy (obszar o promieniu około 40 km). W ten sposób sieć TETRA  dociera również do kolejnej platformy operującej na sąsiednim złożu B8 – Centrum Produkcyjnego Petrobaltic.

Dlaczego uruchomienie stacji bazowej dla LOTOS Petrobaltic jest takie ważne?

Grzegorz Strzelczyk: Przed instalacją stacji bazowej na platformie Baltic Beta, podczas trudnych warunków atmosferycznych, niższa propagacja systemu TETRA ze stacji nadbrzeżnych powodowała czasowe zaniki systemu TETRA na obszarach koncesji LOTOS Petrobaltic. Zwiększony zasięg systemu łączności głosowej TETRA pozwala na prowadzenie rozmów w cyfrowej jakości na obszarach złóż B3 i B8 między załogami platform, statków a także dyspozytorami pracującymi w bazie lądowej LOTOS Petrobaltic oraz z SAR – morską służbą poszukiwania i ratownictwa, która również jest użytkownikiem tego rozwiązania. Po uruchomieniu stacji bazowej na platformie Baltic Beta załogi naszych statków są w zasięgu systemu łączności TETRA przez cały czas trwania rejsów z Gdańska czy Władysławowa na nasze platformy. Wszystkie cztery platformy operujące na naszych złożach również odnotowały znaczący wzrost poziomu sygnału, co przekłada się na poprawę jakości i szersze wykorzystanie systemu  TETRA.

Jak jest rola spółki Enspirion w tym projekcie?

Tomasz Lesiewicz: W 2018 roku pojawił się pomysł na udostępnienie nadwyżek pojemności i zasięgu  sieci TETRA Grupy Energa, co wpłynie na wzrost bezpieczeństwa oraz zwiększy efektywność współpracy różnych służb działających na obszarze OSD. Biorąc pod uwagę efektywność operacyjną jak i otoczenie regulacyjne, wyłączność na udostępnianie potencjału sieci TETRA klientom zewnętrznym przyznano Enspirion – spółce z Grupy Energa. Już dziś świadczymy usługi profesjonalnej łączności krytycznej TETRA. Obecny zasięg pokrywa obszar OSD Energa oraz znaczną część polskiego obszaru odpowiedzialności na Morzu Bałtyckim, w tym teren, na którym powstaną morskie farmy wiatrowe. Dla tych projektów TETRA to nie tylko niezawodna cyfrowa łączność głosowa, ale również możliwość zarządzania i sterowania infrastrukturą za pomocą transmisji danych czy integracji z systemami klasy SCADA. Komercyjne udostępnianie łączności krytycznej w standardzie TETRA to przykład racjonalnego współdzielenia zasobów. Przyjęty model biznesowy, podyktowany jest nie tylko patriotyzmem gospodarczym, ale również względami ekonomicznymi. Budowa sieci łączności, spełniającej wymogi Komunikacji Krytycznej (ang.„Mission Critical”), pochłania ogromne nakłady środków i wymaga czasu. Z punktu widzenia mniejszych podmiotów bardziej opłacalne jest skorzystanie z oferowanej usługi sprawdzonego systemu.

Dziękuję za rozmowę.

 

Sieć TETRA w innych krajach

Ewa Marciniuk, Pełnomocnik Zarządu ds. Handlowych, Enspirion Sp. z o.o.

W Europie od lat 90. ubiegłego wieku powstawały sieci TETRA dla służb ratowniczych i formacji mundurowych. Największą w Europie sieć, która w 2015 roku objęła cały kraj, mają Niemcy. Natomiast pierwszą sieć ogólnokrajową w 1998 roku uruchomiła Finlandia. Finlandia stanowi świetny przykład kraju, który zdecydował się na budowę spójnego systemu łączności krytycznej TETRA, pomimo posiadania rozległych obszarów o niskim zaludnieniu, wymagających utrzymania kosztownej infrastruktury. Zintegrowana sieć TETRA VIRVE jest zarządzana i utrzymywana przez dedykowaną państwową Grupę Spółek Erillisverkot odpowiedzialną za zapewnienie bezpieczeństwa teleinformatycznego służb rządowych. Takie podejście nie jest jednak regułą – w niektórych krajach europejskich systemy łączności krytycznej działają na infrastrukturze obsługiwanej przez firmy komercyjne. 

Nødnett to norweska sieć łączności głosowej i transmisji danych, oparta o standard TETRA, która wspomaga służby ratownicze w środowiskach miejskich i wiejskich. W Oslo cyfrowy system TETRA obsługuje ponad 600 tys. połączeń na miesiąc. Usługi łączności krytycznej usprawniają wykonywanie zadań w terenie i współpracę na granicach, zwłaszcza w połączeniu z siecią TETRA w sąsiedniej Szwecji. Nødnett obejmuje ponad 2,1 tys. stacji bazowych, zapewniających zasięg na norweskim terytorium o powierzchni 324 tys. km2.

Służby bezpieczeństwa publicznego ze Szwecji i Norwegii często współpracują ze sobą, dlatego możliwość korzystania ze wspólnej łączności jest bardzo cenna. Po zintegrowaniu Nødnett i szwedzkiej Rakel radiotelefony użytkowników przekraczających granicę swobodnie logują się do stacji bazowych w sąsiednim kraju.  Jest to pierwszy przypadek zintegrowania dwóch w pełni niezależnych, ogólnokrajowych sieci łączności radiowej zbudowanych przez różnych dostawców. Interfejs międzysystemowy obsługuje również wywołania grupowe do użytkowników z obydwu sieci, a także wywołania indywidualne, połączenia telefoniczne, przesyłanie statusów i transmisję krótkich wiadomości.

W Islandii system w standardzie TETRA zastąpił telefonię komórkową pierwszej generacji, czyli NMT, używaną przez służby ratownicze do kontaktu w czasie akcji na lodowcach i w islandzkim interiorze. Po wyłączeniu sieci komórkowej NMT służby ratownicze zamieniły analogowe telefony komórkowe na cyfrowe terminale TETRA. Dziś z usług Neyðarlínan korzysta również komunikacja miejska w wielu miejscowościach oraz autobusy rejsowe kursujące między miastami przez całą wyspę. TETRA służy także zwykłym ludziom, ponieważ usługi tej sieci są ogólnodostępne i korzystają z niej na przykład rybacy, wypływający na łowiska daleko poza zasięg stacji bazowych GSM, albo entuzjaści samochodów terenowych jeżdżący z turystami w islandzki interior, gdzie poza telefonem satelitarnym, TETRA jest jednym dostępnym środkiem komunikacji przez który mogą wezwać pomoc. Imponujący zasięg sieci sprawia, ze jest ona używana jako cyfrowa łączność krytyczna na całej wyspie.

Wielka Brytania, Finlandia, Islandia czy Niemcy, to państwa w których system TETRA pokrywa od 80 do 97 proc. obszaru kraju, zapewniając łączność cyfrową, szyfrowaną i bezpieczną w ramach różnych służb mundurowych i ratowniczych. Wprowadzenie tego standardu w latach 90. ubiegłego wieku przez Europejski Instytut Norm Telekomunikacyjnych (ETSI) stanowiło znaczny postęp w stosunku do analogowej łączności radiowej, stosowanej wcześniej np. przez policję czy straż pożarną.